concept

Điều phối qua dấu vết (stigmergy)

Cách phối hợp gián tiếp, trong đó mỗi cá thể để lại một dấu vết trong môi trường, và chính dấu vết ấy lại kích thích và dẫn dắt hành động của những cá thể đến sau. Mối xây những ụ đất khổng lồ có hệ thống thông gió tinh vi mà không hề có bản vẽ: mỗi con thợ đắp một viên bùn tẩm pheromone, và hình dạng cùng mùi của viên bùn trước đó quyết định nơi con kế tiếp đặt viên của mình. Bộ nhớ và phép tính được "đẩy" ra ngoài, lưu ngay trong chính môi trường - một công trình phức tạp lớn dần mà chẳng cần ai cầm trịch.