concept

Xoắn Ekman trong khí quyển

Kiểu gió vừa mạnh dần vừa quay dần theo độ cao khi ta đi lên qua chừng một kilômét thấp nhất của khí quyển, thường quay tổng cộng khoảng 15–45°. Nguyên nhân là ma sát bề mặt yếu đi khi ta rời xa mặt đất: ở sát đất ma sát kéo gió chậm lại và làm nó lệch vào phía áp thấp, còn càng lên cao ma sát càng mất tiếng nói cho tới khi gió khôi phục hướng địa chuyển thuần túy chạy dọc đường đẳng áp. Xin đừng lẫn với vận chuyển Ekman: đó là bản đại dương của cùng một vật lý, nơi các lớp nước quay dần theo độ sâu thay vì các lớp khí quay dần theo độ cao. Cùng một bài toán ma sát cộng Coriolis, hai chất lưu khác nhau.