concept

Diễn thế sinh thái

Quá trình một quần xã sinh vật lắp ráp, phát triển và thay thế qua thời gian sau một xáo trộn. Hình dung cũ — do Frederic Clements đưa ra đầu thế kỷ 20 — coi diễn thế như một chuỗi giai đoạn có trật tự, tất định, leo dần tới một "đỉnh cực" cố định do khí hậu quy định. Nghiên cứu thực địa dài hạn, đặc biệt tại núi St. Helens, đã lật đổ hình dung ấy: diễn thế thực chất mang tính ngẫu nhiên, phụ thuộc đường đi, và không nhất thiết hội tụ về một đích duy nhất. Thứ tự loài đến, hiệu ứng ưu tiên và sự bất ổn của nền đất đều có thể bẻ hướng cả quỹ đạo.