concept

Bản đồ kết nối thần kinh

Sơ đồ đầy đủ mọi đường nối trong một hệ thần kinh - ai nối với ai, theo hướng nào. Ngành dựng những bản đồ này (connectomics) dạy ta một bài học sắc bén: số lượng kết nối thuần túy không hề tạo nên một tâm trí. Tiểu não người chứa khoảng 69 tỷ trong tổng số 86 tỷ neuron - tức gần 80% - nhưng gần như không dính dáng gì đến ý thức, vì nó là mạch truyền thẳng một chiều. Vỏ não, với phần neuron ít hơn nhiều, lại sinh ra toàn bộ trải nghiệm chủ quan, nhờ vô số vòng phản hồi quặt ngược chằng chịt. Kiến trúc, chứ không phải kích thước, mới là điều quyết định.